अद्ययावत राज्य आपत्कालीन कार्य केंद्राचे मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांच्या हस्ते उद्घाटन
मुंबई, दि. ०८: महाराष्ट्र सरकारने राज्य आपत्कालीन कार्य केंद्राचे उद्घाटन केले आहे, ज्यामुळे आपत्ती व्यवस्थापनाला नवीन तंत्रज्ञानाच्या बळाने एक महत्त्वपूर्ण प्रगती मिळाली आहे. मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांच्या हस्ते मंत्रालयात अद्ययावत राज्य आपत्कालीन कार्य केंद्राची सुरूवात झाली. यावेळी उपमुख्यमंत्री एकनाथ शिंदे, अजित पवार, आपत्ती व्यवस्थापन मंत्री गिरीश महाजन आणि इतर मान्यवर उपस्थित होते.
मुख्यमंत्री फडणवीस म्हणाले की, हवामानातील बदलामुळे आपत्तींचे स्वरूप, तीव्रता आणि वारंवारता बदलत आहेत. या बदलांना तोंड देण्यासाठी एक सशक्त “कमांड आणि कम्युनिकेशन सिस्टीम” असणे महत्त्वाचे आहे. या केंद्रामुळे निर्णय जलद आणि अचूकपणे घेता येणार असून, आपत्ती व्यवस्थापन अधिक सक्षम होईल, असा विश्वास त्यांनी व्यक्त केला.
आपत्ती व्यवस्थापनासाठी अत्याधुनिक तंत्रज्ञान
राज्य आपत्कालीन कार्य केंद्राला आधुनिक तंत्रज्ञानाने सुसज्ज केले आहे. नव्या केंद्रात बेझल-फ्री व्हिडिओ वॉल, उच्च क्षमतेचे AV कॉन्फरन्सिंग, डेटा सर्व्हर, हाय-स्पीड संगणक, SATPHONES, हॅम रेडिओ, VHF/UHF वायरलेस सेट यांचा समावेश आहे. हे सर्व घटक आपत्तीच्या वेळी वेळेवर प्रतिसाद देण्यासाठी आणि सर्व यंत्रणांमध्ये समन्वय साधण्यासाठी महत्त्वपूर्ण ठरतील.
त्याचबरोबर, Geo-DSS प्रणालीचा वापर करुन AI आणि मशीन लर्निंगवर आधारित ‘चेंज डिटेक्शन’ प्रक्रिया राबवली जात आहे. या प्रणालीचा वापर उपग्रह इमेजरीवर आधारित होईल, ज्यामुळे आपत्तीच्या ठिकाणी परिस्थिती समजून नुकसान मूल्यांकन व मदत कार्याची दिशा ठरवणे सोपे होईल.
‘आपत्ती सहाय्यक’ मोबाईल अॅप
याद्वारे, नागरिक आपत्तीच्या वेळी SOS अलर्टद्वारे आपत्ती व्यवस्थापन यंत्रणेला माहिती देऊ शकतात. हे अॅप नागरिकांसाठी एक महत्त्वाचे संवादाचे साधन ठरेल. ‘आपत्ती सहाय्यक’ अॅप द्वारे द्वि-मार्गी संवाद साधता येईल.
जिल्हा आपत्कालीन कार्य केंद्राचे आधुनिकीकरण
राज्य सरकारने जिल्हा आपत्कालीन कार्य केंद्रांचे (DEOC) आधुनिकीकरणही सुरू केले आहे. जागतिक बँकेच्या सहाय्याने महाराष्ट्र प्रतिसादक्षम विकास कार्यक्रमांतर्गत ३४ जिल्ह्यांमध्ये या केंद्रांचे आधुनिकीकरण करण्यात येत आहे. यामध्ये एकात्मिक आपत्कालीन व्यवस्थापन प्रणाली (IEMS), आपत्ती रेझिलियन्स नेटवर्क, आणि ऑडिओ व्हिज्युअल आणि माहिती संप्रेषण तंत्रज्ञान (ICT) घटकांचा समावेश असेल.
मुख्यमंत्री फडणवीस यांनी यावेळी सांगितले की, राज्यातील प्रत्येक जिल्ह्यात अशा प्रकारची आधुनिक व्यवस्था उभारण्याचे कार्य सुरू आहे. यामुळे आपत्ती व्यवस्थापन अधिक कार्यक्षम होईल.
नागपूरमध्ये प्रस्तावित आपत्ती व्यवस्थापन संस्था
राज्य सरकारने नागपूरमध्ये राज्य आपत्ती व्यवस्थापन संस्थेच्या (SIDM) स्थापनेसाठी १८४ कोटी रुपयांचा निधी मंजूर केला आहे. या संस्थेचा उद्देश राज्यातील सर्व घटकांसाठी आपत्ती व्यवस्थापन प्रशिक्षण देणे आणि आपत्ती संबंधित विविध विषयांवर संशोधन करणे आहे.
मुख्यमंत्री फडणवीस यांचे अभिप्राय
मुख्यमंत्री फडणवीस यांनी यावेळी सांगितले की, “आपत्ती येऊ नये, हीच आपली इच्छा आहे, पण जर आपत्ती आलीच, तर ती प्रभावीपणे हाताळण्यासाठी राज्य सरकार पूर्णपणे सज्ज आहे.” त्यांनी या केंद्राच्या उभारणीत योगदान दिलेल्या सर्व अधिकारी व कर्मचाऱ्यांचे अभिनंदन केले.
एकात्मिक व्यवस्थापन प्रणाली
संपूर्ण राज्यभर जिल्हा आपत्कालीन कार्य केंद्रांचे आधुनिकीकरण पूर्ण झाल्यावर, राज्य आपत्कालीन कार्य केंद्र आणि जिल्हा केंद्र यांच्यात अखंड समन्वय साधता येईल. हे एकात्मिक आपत्कालीन व्यवस्थापन प्रणाली (IEMS) आपत्ती व्यवस्थापनाला अधिक प्रभावी आणि दुरुस्तीक्षम बनवेल.
निष्कर्ष
राज्य आपत्कालीन कार्य केंद्राचे हे नवीन केंद्र महाराष्ट्राच्या आपत्ती व्यवस्थापनाची एक मोठी उंची गाठेल. आधुनिक तंत्रज्ञान आणि कृत्रिम बुद्धिमत्तेचा वापर आपत्तीच्या वेळी जलद प्रतिसाद मिळवण्यासाठी अत्यंत महत्त्वपूर्ण ठरणार आहे. हे केंद्र राज्याच्या नागरिकांना सुरक्षिततेची ग्वाही देईल आणि आपत्ती व्यवस्थापनाच्या प्रत्येक टप्प्यावर सुसंवाद साधण्यास मदत करेल.
#महाराष्ट्रआपत्तीव्यवस्थापन #तंत्रज्ञान #मुख्यमंत्रीफडणवीस #आपत्तीसुरक्षा #आपत्कालीनकेंद्र #AI #कृत्रिमबुद्धिमत्ता #GeoDSS #आपत्तीसाहाय्यक #सुरक्षितमहाराष्ट्र
#swatantryanews#marathinews#maharashtra#